«Ой-сана: Сыни ойлау және ақпараттық сауаттылық» іс-шарасы бойынша есеп — КазНУ

«Ой-сана: Сыни ойлау және ақпараттық сауаттылық» іс-шарасы бойынша есеп

9 ноября 2026
«Ой-сана: Сыни ойлау және ақпараттық сауаттылық» іс-шарасы бойынша есеп

«Ой-сана: Сыни ойлау және ақпараттық сауаттылық» іс-шарасы бойынша есеп

2026 жылғы 9 қараша

2026 жылдың 9 қарашасында тәрбие жұмысы жоспарына сәйкес «Ой-сана: Сыни ойлау және ақпараттық сауаттылық» атты зияткерлік тәрбие іс-шарасы өткізілді.

Жалпы мәліметтер

Көрсеткіш

Мәлімет

Тәрбие бағыты

Зияткерлік тәрбие

Іс-шара атауы

«Ой-сана: Сыни ойлау және ақпараттық сауаттылық»

Өткізу түрі

Дебат (жоспар бойынша); презентация және талқылау

Күні

2026 жылғы 9 қараша

Қатысушылар саны

Жоспар бойынша 20 адам; нақты қатысқаны

Жауапты

Амирханова Г.А.

Өткізілген жері

10Б-5

 

Мақсаты мен міндеттері

Мақсаты: студенттердің сыни ойлау дағдыларын қалыптастыру, ақпараттық ортада саналы әрі қауіпсіз әрекет етуге үйрету.

Міндеттері:

  • «сыни ойлау» және «ақпараттық сауаттылық» ұғымдарын түсіндіру;

  • дереккөзді тексеруге үйрету: авторы, жарияланған жері, дәлелдері, күні;

  • жалған ақпараттың белгілерімен, алдамшы тақырыптармен, жасанды жалған бейне мен дыбыспен және эхо-камерамен таныстыру;

  • талқылау барысында өз пікірін дәлелді жеткізу дағдысын дамыту.

Іс-шараның барысы

Іс-шараны Амирханова Г.А. «Сыни ойлау және ақпараттық сауаттылық» презентациясымен өткізді. Студенттер сөйлеген сөзді тыңдап, талқылауға белсенді түрде қатысып, өз пікірлерін білдірді.

  1. Кіріспе. Тақырып: «Ақпарат дәуірінде бағдарлануды үйренеміз».

  1. Сыни ойлау дегеніміз не. Ақпаратқа сеніп қалмай, оны талдап, күмән келтіріп, негізделген қорытынды жасай білу. Үш қадам: сұрақ қойу (кім айтып тұр, не үшін, қандай дәлел бар), фактілерді талдау, қорытынды жасау.

  1. Ақпараттық сауаттылық: 4 қадам. Табу, бағалау, қолдану, бөлісу (дереккөзге сілтеме жасап, тексерілмеген ақпаратты таратпау).

  1. Дереккөзді қалай тексереміз. Төрт сұрақ: авторы кім, қайда жарияланған, немен дәлелденген, қашан жазылған.

  1. Ақпаратпен жұмыстағы тұзақтар. Растауға бейімділік, алдамшы тақырыптар, жасанды жалған бейне мен дыбыс және ЖИ-контент, эхо-камералар.

  1. Жалған ақпараттың белгілері. Эмоцияға әсер ететін шулы тақырып, автор не дереккөз көрсетілмеген, басқа сенімді басылымдар жазбаған, «барлығына жіберіңіз» деген үндеу.

  1. Қорытынды. «Тоқта — Тексер — Ойлан — Бөліс» ережесі. Сыни ойлау — әр күн жаттықтыруға болатын әдет.

Іс-шара барысында студенттер материалды белсенді қабылдады, сұрақтар қойып, өз пікірлерін білдірді.

Нәтижелері мен қорытындылар

Іс-шара іскерлік әрі достық рухта өтті, қойылған мақсатқа қол жеткізілді.

  • Студенттер сыни ойлау мен ақпаратпен жұмыс істеудің төрт қадамы туралы түсінік алды.

  • Дереккөзді тексерудің төрт сұрағын және жалған ақпараттың белгілерін меңгерді.

  • Алдамшы тақырыптар, жасанды жалған бейне мен дыбыс, эхо-камера және растауға бейімділік сияқты қауіптерді білді.

  • Талқылауда өз пікірін дәлелді жеткізу дағдысын дамытты.

Ұсыныс: дағдыларды практикада бекіту үшін фактілерді тексеру тренингтерін және өзекті тақырыптарда дебат өткізу ұсынылады.

Фотосуреттер

2026 жылғы 9 қарашадағы іс-шарадан түсірілген фотолар

 

Сурет 1. «Сыни ойлау дегеніміз не» тақырыбына байланысты түсіндіру

 

 

Сурет 2. «Жалған ақпараттың белгілері» слайды

 

 

 

Сурет 3. Студенттер материалды тыңдап тұр

 

 

Сурет 4. Спикер презентациямен таныстыруда