Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің археология, этнология және музеология кафедрасының докторанты Ұлыбританияда тағылымдамадан өтуде

Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ археология, этнология және музеология кафедрасының докторанты Дидар Шаймуханова академиялық мобильділік және жоғары білікті кадрларды даярлау бағдарламасы аясында Ұлыбританияда ғылыми тағылымдамадан өтуде. Ғылыми тәжірибе 5 қаңтарда басталып, 2026 жылдың 13 ақпанына дейін жалғасады.

Ғылыми жұмыс археологиялық ғылым саласындағы озық әзірлемелерімен танымал Лестер университетінде (University of Leicester) жүргізілуде. Жұмыс шетелдік кеңесші – археометрия және ежелгі технологияларды талдау саласының маманы, доктор Кармен Тингтің (Dr. Carmen Ting) жетекшілігімен жүргізілді. Доктор К.Тинг материалдарды кеңістік талдау арқылы технологиялық инновацияларды және олардың таралу жолдарын зерттеуге маманданған. Оның сарапшылық жетекшілігімен Дидар Шаймуханова Шығыс Қазақстанның қола дәуірі керамикасын технологиялық зерттеулер сериясын жүргізуде.

Жұмыстың негізгі бағыты – керамиканың жұқа кесінділерін петрографиялық талдау арқылы кеңістік тәсілді қолдану болды. Шетелдік зертхана негізінде жүргізілген зерттеу ежелгі өндірістің технологиялық стандарттарын егжей-тегжейлі зерттеуге, қалыптасқан массалардың рецептурасының ерекшеліктерін анықтауға және ертеден соңғы қола дәуіріне дейінгі керамикалық дәстүрлердің эволюциясын бақылауға мүмкіндік береді. Алынған деректер ежелгі қауымдастықтардың өзара әрекеттесу процестеріне және Еуразия далалық аймағындағы технологиялардың дамуына жаңа көзқараспен қарауға мүмкіндік береді.

Тағылымдаманың маңызды кезеңі әлемнің ежелгі интеллектуалды орталықтарының бірі – Кембридж университетінің Корольдік колледжінде (King's College, University of Cambridge) диссертациялық зерттеу аралық нәтижелерін ұсыну болды. Ғылыми семинар аясында Дидар Шаймуханова Шығыс Қазақстандағы керамикалық өндіріс стандарттарының трансформациясына арналған " Шығыс Қазақстандағы керамика өндірісінің стандарттарының эволюциясы: ерте қола дәуірінен соңғы қолаға дейін" тақырыбында баяндама жасады. Ғылыми семинар барысында Ұлыбритания археологтарымен технологиялық дәстүрлердің Ұлы Дала аймағындағы үздіксіздігі мәселелері талқыланды. Семинар қатысушылары Шығыс Қазақстанның археологиялық ескерткіштерінің бірегейлігі мен олардың заманауи ғылыми интерпретациясының жоғары деңгейін ерекше атап өтті.