Эпидемиологиялық қызметтің маңызы
Эпидемиологиялық қызмет – инфекцияларға және өзге де қауіптерге мониторинг, бақылау және оларға ден қоюды қамтамасыз ететін қоғамдық денсаулық сақтау жүйесінің негізгі элементі.
Елімізде оның рөлі ерекше маңызды. Өйткені бұл қызмет жаһандық сын-қатерлер аясында COVID-19 пандемиясы, вирустық гепатиттердің таралуы, ЖРВИ-қызметінің профилактикасы, қадағалау және құқықтық реттеу функцияларын орындайды. Бұған қоса, эпидемиологиялық қызмет вакцинация, санитарлық-гигиеналық шаралар, карантиндік шаралар, жобалар мен өнімдерге санитарлық-эпидемиологиялық сараптама жасауды қамтиды. Инфекцияның өршуі жағдайында инфекция көзін анықтау, таралуын шектеу жөніндегі үйлестіруші орталық ретінде әрекет етеді.
Ал құқықтық реттеу азаматтардың санитарлық-эпидемиологиялық салауаттылығын қамтамасыз ету жөніндегі басқару органдарының санитарлық ережелері мен нормаларын, функцияларын сақтау міндеттерін қамтиды. Даму перспективалары мен бағыттары алдын алу компонентін нығайтуға, яғни ауруды емдегеннен гөрі алдын алуға баса назар аударуға көңіл бөледі. Сондай-ақ цифрлық мониторинг жүйелерін дамыту, деректерді және геоақпараттық технологияларды пайдалану да күн тәртібіндегі мәселе.
Ведомствоаралық өзара іс-қимылды арттыруда эпидемиологиялық қызмет денсаулық сақтау, экологиямен және т.б. тығыз байланысты.
Құқықтық реттеу және қоғамдық қатысуды күшейтуге халықтың жауапкершілігі, азаматтардың санитарлық-эпидемиологиялық қадағалауға қатысуын қамтамасыз ету жұмыстары жатады.
Қазақстандағы эпидемиологиялық қызмет – халықтың санитариялық-эпидемиологиялық салауаттылығын қамтамасыз ету бойынша өмірлік маңызды функцияларды орындайтын жүйелік институт. Сын-қатерлерге қарамастан, кадрлық, инфрақұрылымдық, нормативтік қызметті одан әрі дамыту және тиімділігін арттыру үшін негізге ие. Эпидемиологиялық қызметті нығайту үшін алдын алу, жаңғырту және қоғаммен өзара іс-қимыл бойынша жұмыстарды жалғастыру маңызды.
Айман ХАДЖИЕВА, экономика ғылымының кандидаты
Эльмира КАИПБАЕВА, «Денсаулық сақтауды
басқару» мамандығының магистранты
Басқа жаңалықтар