ҚАЗҰУ ЖӘНЕ СБПУ ҒАЛЫМДАРЫ МАТЕРИАЛТАНУ, 3D-БАСПА ЖӘНЕ ЖАСАНДЫ ИНТЕЛЛЕКТ САЛАСЫНДАҒЫ БІРЛЕСКЕН ЗЕРТТЕУЛЕРДІ ТАЛҚЫЛАДЫ

2026 жылғы 31 тамызда Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінде ҚазҰУ және Солтүстік-Батыс политехникалық университеті (СБПУ, ҚХР) ғалымдарының қатысуымен «Материалдар геномының инженериясы және интеллектуалды ғылымдар» атты халықаралық симпозиум өтті.

Қатысушыларға Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-дың ғылыми-инновациялық қызмет жөніндегі проректоры, профессор Марғұлан Ибраимов, Физика-техникалық факультетінің деканы Нұрзада Бейсен және «Бір белдеу – бір жол» бірлескен зертханасының директоры, профессор Ли Цзиньшань құттықтау сөз сөйледі.

Физика-техникалық факультетінде СБПУ-мен ынтымақтастық Қатты дене физикасы және жаңа материалдар технологиясы кафедрасы мен Электроника және астрофизика кафедрасы арқылы белсенді дамып келеді. Бірлескен жұмыстар материалтану, аддитивті технологиялар, электроника, ұшқышсыз жүйелер, компьютерлік модельдеу және интеллектуалды технологиялар бағыттарын қамтиды.

Симпозиумның негізгі тақырыптарының бірі заманауи аддитивті өндіріс әдістері болды. Xi'an Sailong Additive Technology Co., Ltd. компаниясының басшысы, профессор Сян Чаншу электронды-сәулелік ұнтақ қабатын балқыту әдісімен дайындалатын ортопедиялық импланттарды зерттеу нәтижелерін ұсынды. Баяндамада металл импланттарды өндірудің технологиялық ерекшеліктері және материалдардың қажетті қасиеттерін қамтамасыз ету тәсілдері қарастырылды.

Аддитивті технологиялар тақырыбын ҚазҰУ-дың Қатты дене физикасы және жаңа материалдар технологиясы кафедрасының PhD докторы Бауыржан Базарбай жалғастырды. Оның баяндамасы Ti–6Al–4V титан қорытпасын SLM әдісімен 3D-басып шығару параметрлері мен кейінгі термиялық өңдеу үдерістерін зерттеуге арналды. Ұсынылған зерттеу 3D-баспа арқылы алынатын материалдардың құрылымы мен қасиеттерін басқару міндеттерімен тікелей байланысты.

Аталған технологияларды практикалық қолдану мүмкіндіктеріне де ерекше назар аударылды. СБПУ өкілдері Физика-техникалық факультетінің өкілдерімен бірге ҚазҰУ-дың медицина факультетіне барды. Кездесу барысында материалтану, аддитивті технологиялар және медицина тоғысындағы бірлескен зерттеулер, соның ішінде 3D-баспа арқылы дайындалатын титан импланттарын қолдану мүмкіндіктері талқыланды. Мұндай өзара іс-қимыл материалдар физикасы, өндірістік технологиялар және медициналық зерттеулер саласындағы құзыреттерді біріктіруге мүмкіндік береді.

Симпозиумның ғылыми бағдарламасында басқа да бағыттар қамтылды.

СБПУ-дың Электроника және ақпараттық технологиялар мектебі деканының орынбасары, профессор Тао Минлянь ғарыштық радиолокациялық жүйелерде жиіліктерді басқару және радиожиіліктік кедергілерді азайту мәселелері бойынша баяндама жасады.

СБПУ-дың Материалтану және инженерия мектебінің профессоры Чжэн Цзэбан суперқорытпалардағы шаршау жарықшақтарының пайда болуын көпдеңгейлі модельдеу нәтижелерін ұсынды. Зерттеу карбидтік қосындылардың материалдардың бұзылу үдерістеріне әсеріне арналды.

СБПУ-дың Компьютерлік ғылымдар мектебінің профессоры Ян Бэйя күрделі жағдайларда ұшқышсыз ұшу аппараттары топтарының кооперативті позициялау технологияларын таныстырды.

ҚазҰУ Физика-техникалық факультетінің Электроника және астрофизика кафедрасының PhD докторы Дана Турлықожаева ұшқышсыз ұшу аппараттарын, FPGA/SoC платформаларын, терең және конволюциялық нейрондық желілерді пайдалану арқылы магистральдық газ құбырларын мониторингтеу жүйесін ұсынды. Жоба деректерді өңдеуде аппараттық шешімдер мен жасанды интеллект әдістерін біріктіреді.

Симпозиум жұмысына ҚазҰУ-дың Ақпараттық технологиялар факультетінің өкілдері де қатысып, цифрлық және интеллектуалды технологиялар саласындағы зерттеулерін таныстырды.

Кездесулер қорытындысы бойынша тараптар жаңа материалдар, 3D-баспа, электроника, жасанды интеллект және ұшқышсыз жүйелер салаларындағы бірлескен жұмысты жалғастыру, сондай-ақ ҚазҰУ-дың бейінді құрылымдық бөлімшелерінің қатысуымен пәнаралық зерттеулерді дамыту мәселелерін талқылады.